Als financieel planner en belastingadviseur houd ik me veel bezig met estateplanning. De uitkomsten van estateplanning worden sterk beïnvloed door schenkingen, huwelijkse voorwaarden en testamenten. In deze column ga ik in op de noodzaak van een getekend testament dat aansluit bij de door u gewenste situatie qua vererving als u morgen komt te overlijden.

Een testament is bedoeld om duidelijkheid te geven aan je nabestaanden. Het gebeurt regelmatig dat iemand een concepttestament laat maken, maar vervolgens ‘vergeet’ het testament definitief te laten maken bij de notaris. Wat gebeurt er als het testament nog concept is bij het overlijden? Of wat gebeurt er als een testament niet is aangepast aan een veranderde privésituatie?

Concepttestament
In Nederland is een testament geldig als het is opgesteld door een notaris en ondertekend is door de erflater. Een concepttestament is daarom niet geldig omdat niet aan de voorgeschreven ondertekening is voldaan.

In de recente rechtspraak zijn er wel ontwikkelingen dat in heel specifieke gevallen, waarin het 100% zeker is dat het concepttestament de wil van de erflater is, het concepttestament toch geldig wordt verklaard. Dit gebeurt dan op basis van redelijkheid en billijkheid. De bewijslast dat het concepttestament echt daadwerkelijk de laatste wil was, is lastig. Hoe bewijs je dat de wil van de erflater op een later moment toch niet veranderd is? Om dit te bewijzen zal een gang naar de rechter noodzakelijk zijn. Een notaris zal namelijk een verklaring van erfrecht niet opstellen op grond van een concepttestament.

Tip: zorg er voor dat het concepttestament definitief gemaakt wordt bij de notaris. Zo is er voor de nabestaanden geen onduidelijkheid over de laatste wil.

Vergeten testament
Ook gebeurt het regelmatig dat iemands persoonlijke situatie gewijzigd is en dat het testament daar niet meer bij aansluit. Denk bijvoorbeeld aan een echtscheiding. De rechtspraak was voorheen dat aan het geldige testament een grote betekenis werd toegekend. In 2023 heeft de Hoge Raad echter een uitspraak gedaan waarbij afgeweken werd van het testament. Volgens het testament zou een broer erven, en was er geen rekening gehouden met een latere partner en kinderen. In deze casus vindt de Hoge Raad dat gekeken moet worden of erflater wilde dat zijn broer zou erven, ook als erflater daarna nog zou trouwen en kinderen krijgen. Voor de partner en de kinderen liep het in dit geval goed af, maar hiervoor was het wel noodzakelijk om tot de Hoge Raad door te procederen.

Tip: zorg er voor dat bij gewijzigde omstandigheden, het testament wordt gecheckt voor een eventuele update.

Voor meer informatie over dit onderwerp kunt u contact opnemen met Pieter Wisse, erkend financieel planner bij Visser & Visser, via pwwisse@visser-visser.nl.

www.visser-visser.nl